Page 35 - วิศวกรรมสาร ปีที่ 75 ฉบับที่ 2 เมษายน - มิถุนายน 2565
P. 35
ตอนที่ ๘ โบราณกับงานวิจัย และนวัตกรรม
ยั่งยืน (ตัวอย่างเช่น ป้องกันลาดโดยวิธีชีวภาพ ปลูกหญ้าแฝก หรือพืช เครื่องมืออุปกรณ์วัด และส�ารวจ
อื่น) ดังนั้น ทุกวันนี้ งานศึกษาวิจัย ปริญญานิพนธ์ หรือวิทยานิพนธ์
จึงต้องทบทวนวรรณกรรม (Review of literature) แปลกแต่จริง หากจะนับตั้งแต่ ไม้ผูกเชือก ที่ขึงตรึงเป็นสามเหลี่ยมมุมฉาก
ทบทวนวรรณกรรมของหลายงาน คงเป็นเพียงบันทึกประวัติตาม 3 - 4 - 5 (37 53 และ 90 องศา) ที่ Imhotep เหล่านายช่างชาวอียิปต์
กาลเวลา มากกว่าที่จะประมวล และหล่อหลอมแก่นความรู้ น�าไปสู่ ใช้เป็นเครื่องมือพื้นฐานในการวางผังก่อสร้างปิรามิด มาถึงเครื่อง
ประเด็นที่จะศึกษาวิจัย จนค้นพบแก่นหรือสาระใหม่ มือส�ารวจของวิศวกร ก็มีพัฒนาการ นับจากกล้องส่องแนว วัดมุม
(ที่อาจเข้ามาเมืองไทย เมื่อครั้งส�ารวจก่อสร้างถนน “ฝรั่งส่องกล้อง”
ในแผ่นดินพระเจ้าทรงธรรม ปลายยุคกรุงศรีอยุธยา) กล้องส่อง
เครื่องมือค�านวณ ระดับ โซ่วัดระยะ และอุปกรณ์อื่น ๆ จนกลายเป็นกล้องที่บูรณาการ
ท�างานเรียกทับศัพท์ว่า Total Station และไม่นานนัก ก็มีเครื่องมือ
มนุษย์รู้จักการค�านวณมาแต่เมื่อใดไม่ทราบแน่ชัด พอกับก�าเนิด อุปกรณ์ระบุพิกัด สื่อสารข้อมูล ส�ารวจระยะไกล (Remote sensing)
ลูกคิด (Abacus) แต่มีบันทึกว่า ก�าเนิด Calculus โดย Isac Newton ภาพถ่ายทางอากาศ (Photogrammetry) และพิกัดจากดาวเทียม
(1643 - 1727) ไม้บรรทัดค�านวณ - Slide Rule โดย William Geographic Positioning System - GPS และ Geographic
Oughtred (1574 - 1660) เครื่องค�านวณแบบ Pascal (1642) Information System - GIS) วิทยาการคอมพิวเตอร์ ท�าให้การ
หรือเครื่องค�านวณแบบ Leibniz’s calculator (1674) การใช้ จัดการข้อมูลสารสนเทศทางภูมิศาสตร์สะดวก รวดเร็ว แม่นย�า
ไม้บรรทัดค�านวณ เป็นวิชาพื้นฐานในหลักสูตรวิศวกรรม เพื่อช่วย (รูปที่ ๒) แต่เหตุใด วิศวกร จึงยังคงใช้วิธีนับก้าว (Pacing) ใช้ระดับ
ให้การค�านวณของผู้เรียนและวิศวกร สะดวกแม่นย�า รวดเร็ว วันหนึ่ง น�้า และลูกดิ่ง (รูปที่ ๓) คงมิใช่ล้าสมัย หรือตกยุค หากแต่เป็นการ
ไม้บรรทัดค�านวณ ถูกแทนที่ด้วยเครื่องคิดเลขขนาดเล็กที่มีฟังก์ชัน ใช้ประโยชน์จากสรีระ ความรู้สึก และคุ้นชิน (อาจเรียกได้ว่า เป็น
ค�านวณมากขึ้นและราคาถูกลง มีทั้งใช้พลังงานจากแบตเตอรี่ Heuristic เช่น แต่ละย่างก้าวของมนุษย์มีความยาวประมาณ ๐.๗๕
ขนาดเล็ก ถึงพลังงานแสงอาทิตย์ ไม่นานมานี้ เครื่องค�านวณ แฝงอยู่ ถึง หนึ่งเมตร ขึ้นกับเผ่าพันธ์ุ เชื้อชาติ ลักษณะนิสัย และความคุ้นชิน
ในโทรศัพท์พกพาเครื่องเล็ก ๆ วิชาฝึกการใช้ไม้บรรทัดค�านวณ ของแต่ละคน) เพื่อกะประมาณระยะอย่างคร่าว ๆ และใช้กลศาสตร์
หมดความจ�าเป็น แต่เหตุใดเล่า ในชีวิตประจ�าวัน และงานวิศวกร อย่างง่ายกับแรงโน้มถ่วงของโลก เพื่อทราบแกนหรือระนาบอ้างอิง
และมนุษย์ยังคิดค�านวณในใจ หรือค�านวณด้วยมือ (อาจเพราะการ ทั้งทางราบและทางดิ่ง โดยระดับน�้าและลูกดิ่ง การออกฉากด้วย
ค�านวณอย่างหยาบ หรือประมาณการ ย่อมเป็นสัญชาตญาณของ สามเหลี่ยม 3 - 4 - 5 ก็ยังคงใช้งาน เช่นกัน
ช่าง หรือวิศวกร) และ “ลูกคิด” ยังถูกใช้งานแพร่หลาย (รูปที่ ๑)
รูปที่ ๑ ตัวอย่างอุปกรณ์ค�านวณ ลูกคิด ไม้บรรทัดค�านวณ เครื่องค�านวณอิเล็กทรอนิกส์ โทรศัพท์ และคอมพิวเตอร์
(อนุเคราะห์โดย ชาคริตฬ์ ไม้พันธุ์ และศิวเรศ พรหมมา)
ปีที่ 75 ฉบับที่ 2 เมษายน-มิถุนายน 2565 วิศวกรรมสาร 35