Page 40 - วิศวกรรมสาร ปีที่ 75 ฉบับที่ 2 เมษายน - มิถุนายน 2565
P. 40
ตอนที่ ๘ โบราณกับงานวิจัย และนวัตกรรม
กล่าวย่อ ๆ เพียงเท่านี้ เพื่อให้ผู้เรียนและวิศวกรสืบค้นต่อ
เพราะล้วนมีมาตรฐาน ทั้ง มอก. ASTM หรือ มยผ. ก�ากับ ความรู้จัก
และเข้าใจซีเมนต์ ดูเป็นเรื่องง่ายเหมือนกับคอนกรีต ก�าลังระบุ พอซโซลำน – Pozolan (วัสดุที่มีส่วนประกอบทาง
ของคอนกรีตใช้งาน เป็นเรื่องที่วิศวกรทราบ มีปรากฏทั้งในมาตรฐาน เคมีส่วนใหญ่เป็นซิลิกา หรือซิลิกาและอลูมินา มีสมบัติ
วสท. มอก. และมยผ. แปลกแต่จริง วิศวกรรู้จะเลือกก�าลังระบุของ ในการยึดประสานเล็กน้อย หรือไม่มีเลย แต่เมื่อบดจนเป็น
คอนกรีตใช้งาน แต่ไม่อาจอธิบายได้ว่า ก�าลังของคอนกรีตที่เหมาะ ผงละเอียด และมีความชื้น จะท�าปฏิกิริยาเคมีกับแคลเซียม
สมส�าหรับอาคาร หรือโครงสร้าง ควรเลือกโดยมีเหตุผลใดสนับสนุน ไฮดรอกไซด์ที่อุณหภูมิปกติ เกิดเป็นส่วนประกอบซึ่งมี
อาจเป็นเพราะเรื่องง่าย และใกล้ตัวเกินไป สมบัติในการยึดประสาน อาทิ เถ้าลอย ซิลิกาฟูม (วัสดุ
ต่อมา มีงานศึกษาวิจัย สารที่ผสมแทนที่ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์ ที่มีส่วนประกอบทางเคมีส่วนใหญ่เป็นซิลิกา ที่อยู่ในรูป
บางส่วน และงานศึกษาวิจัย สารที่ผสมในคอนกรีต เพื่อปรับปรุง ไม่เป็นผลึก เป็นผลพลอยได้ของโรงงานผลิตซิลิคอนเมทัล
สมบัติตามประสงค์ อาทิ หน่วงเวลาก่อตัว ทึบน�้า ลดน�้าแต่ช่วยให้ และเฟอร์โรซิลิกอนอัลลอยด์) เถ้าแกลบ เถ้าปาล์มน�้ามัน
ผสมง่าย กระจายกักฟองอากาศ รวมไปถึงวัสดุเหลือใช้อีกมากมาย และเถ้าชานอ้อย) วัสดุประสำน - Cementitious
หลายอย่าง ทั้งจ�าพวกเถ้า อาทิ เถ้าลอย ซิลิกาฟูม (ส่วนประกอบ materials (ผลิตภัณฑ์ปูนซีเมนต์ หรือปูนซีเมนต์ผสม
ทางเคมีส่วนใหญ่เป็นซิลิกา ที่อยู่ในรูปไม่เป็นผลึก เป็นผลพลอยได้ แร่ผสมเพิ่ม เมื่อผสมกับน�้าจะเกิดปฏิกิริยาเคมีท�าให้แข็ง
ของโรงงานผลิตซิลิคอนเมทัล และเฟอร์โรซิลิกอนอัลลอยด์) ตัว เมื่อผสมกับมวลรวมจะเป็นคอนกรีต) แร่ผสมเพิ่ม -
เถ้าแกลบ เถ้าปาล์มน�้ามัน และเถ้าชานอ้อย และจ�าพวกเส้นใย อาทิ Mineral admixture (แร่ที่มีลักษณะเป็นผงละเอียด ที่เติม
เส้นใยสับปะรด เส้นใยกันชง ใยแก้ว ใยคาร์บอน เส้นโลหะ ป่านศรนารายณ์ ลงไปในส่วนผสมของคอนกรีตเพื่อปรับปรุงความสามารถ
งานศึกษาวิจัยทุกวันนี้ ไกลไปถึง เปลือกหอย เปลือกพืชบางชนิด ในการใช้งาน อาทิ เพิ่มก�าลัง เพิ่มความทนทาน หรือทดแทน
เศษยางพารา เศษโลหะ พลาสติก ซึ่งควรทบทวนให้อยู่ในกรอบวิจัย ซีเมนต์ได้บางส่วน บางมาตรฐานระบุเฉพาะเจาะจงว่า
ที่มีเป้าหมายชัดเจนว่า จะปรับปรุงสมบัติบางประการของคอนกรีต หมายถึงเถ้าลอยจากถ่านหินใช้เป็นวัสดุผสมคอนกรีต)
หรือเพื่อใช้สิ่งที่เหลือ - Watse ให้เกิดประโยชน์ หรือหลายประโยชน์ พลำสติกเส้นเสริมคอนกรีต - Fiber reinforced polymer
(อาทิ ในยุโรป หรืออเมริกา อาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก มีอายุมาก bar for reinforced concrete (พลาสติกเส้น ท�าจาก
เป็นร้อยปี เป็นอาคารโบราณ จึงหาวิธีที่จะปรับปรุงคุณภาพคอนกรีต เรซิน และเส้นใยต่าง ๆ อาทิ เส้นใยแก้ว เส้นใยคาร์บอน
โดยผสมเถ้าลอยแทนที่ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์บางส่วน เพื่อหวัง สามารถใช้เป็นวัสดุเสริมแรงในคอนกรีต มีความต้านทาน
ให้อนุภาคเถ้าลอย ซึ่งมีสัณฐานกลมและขนาดเล็กอุดช่องว่าง แรงดึงสูง แต่ไม่มีจุดคราก และไม่เป็นสนิม เส้นใยผสม
ในคอนกรีต เพื่อป้องกันน�้าหรือความชื้นเข้าท�าปฏิกิริยากับเหล็ก คอนกรีต - Fiber for fiber-reinforced concrete
แต่ในหลายประเทศมุ่งหวังว่า อย่างน้อยก็ใช้เถ้าลอย ซึ่งเป็นวัสดุที่ (เส้นใยโลหะ เส้นใยโพลิเมอร์ และเส้นใยคาร์บอน ใช้ใน
เหลือจากการเผาถ่านหิน ให้เกิดประโยชน์) การใช้วัสดุแตกต่างกัน ส่วนผสมคอนกรีต เพื่อปรับปรุงสมบัติทางกลของคอนกรีต
สมบัติทางกายภาพ และสมบัติทางเคมีย่อมแตกต่างกัน อาทิ เถ้าจาก อาทิ ความต้านแรงดึง ความต้านแรงดัด ความต้านแรง
การบดแกลบ (Rice husk ash) หรือเถ้าจากแร่ดินขาว (Kaolite) - กระแทก เพิ่มความเหนียว และลดรอยร้าวที่ผิวหน้า)
รูปที่ ๔ มีนัยต่อก�าลัง และสมบัติอื่น ๆ ของคอนกรีต อาทิ ความทึบน�้า
การน�าไฟฟ้า การยืดหดตัว ความทนทานแรงกระแทก
วิศวกรจ�าต้องท�าความเข้าใจกับศัพท์บางค�า และมาตรฐาน (วสท.
หรือ มอก. หรือ มยผ.) อาทิ
40 วิศวกรรมสาร ปีที่ 75 ฉบับที่ 2 เมษายน-มิถุนายน 2565