Page 24 - วิศวกรรมสาร ปีที่ 77 ฉบับที่ 2 เมษายน - มิถุนายน 2567
P. 24
การใช้ภาพถ่ายดาวเทียมในการประเมินพื้นที่เพาะปลูกอ้อย
(non-parametric clustering) ลักษณะการท�างานจะเป็นแบบ 2.1) กระบวนการก่อนการจ�าแนก มีขั้นตอนการท�างาน
self-organism map (SOM) คล้ายกับข่ายประสาทเทียม (Olaode, ประกอบด้วย การก�าหนดพื้นที่ตัวอย่างและการคัดเลือกช่วงคลื่น
Naghdy, & Todd, 2014) มีการประมวลผลข้อมูลสองรอบ (pass) ภาพถ่ายจากดาวเทียมที่มีความเหมาะสมต่อการจ�าแนก
โดยรอบแรกจะเริ่มจากการอ่านค่าการสะท้อนแสงของแต่ละจุด การก�าหนดพื้นที่ตัวอย่าง ได้จากการส�ารวจภาคสนามหรือการแปล
ภาพทุกจุดเพื่อน�ามาค�านวณค่าเฉลี่ยของแต่ละกลุ่มจุดภาพตาม ภาพถ่ายจากดาวเทียมเพื่อประมาณค่าการสะท้อนแสงของวัตถุ
จ�านวนกลุ่มข้อมูลที่ต้องการแบ่งซึ่งต้องก�าหนดไว้ล่วงหน้า จากนั้น ค่าการสะท้อนดังกล่าวจะถูกใช้เป็นตัวแทนและน�าไปจ�าแนกค่า
รอบที่สองจะเป็นการพิจารณาจุดภาพที่ละจุดเพื่อจัดแยกให้ จุดภาพอื่น ๆ การก�าหนดพื้นที่ตัวอย่างควรเลือกพื้นที่ที่เป็นพื้นที่
เป็นสมาชิกของแต่ละกลุ่มจุดภาพที่พิจารณาในรอบแรก วิธีการ ประเภทเดียวกันและควรหลีกเลี่ยงพื้นที่ที่มีพืชหลากหลายประเภท
พิจารณาจะใช้ระยะทางที่สั้นที่สุดจากค่าของจุดภาพดังกล่าวไป
ยังค่าสะท้อนเฉลี่ยของกลุ่มจุดภาพแต่ละกลุ่ม ดังแสดงในภาพที่ 1
1.2) เทคนิคการวิเคราะห์ข้อมูลให้เป็นระบบเดียวกันแบบ
ท�าซ�้า (iterative self organization data analysis techniques;
ISODATA) วิธีนี้ใช้ในกรณีที่ไม่สามารถก�าหนดหรือไม่ทราบจ�านวน
กลุ่มของข้อมูลที่ต้องการจ�าแนก การแก้ปัญหามีพื้นฐานมาจาก
แนวคิดว่ากลุ่มของจุดภาพต้องรวมกันเป็นกลุ่มก้อน กล่าวคือ
จุดภาพที่มีความสัมพันธ์กับกลุ่มใด ๆ ต้องกระจุกตัวอยู่รอบ
ศูนย์กลางของกลุ่มจุดภาพ ด้วยเหตุนี้ กลุ่มจุดภาพดังกล่าวจะมี
ลักษณะเหมือนรูปกลมรีในปริภูมิสถานแบบสองมิติโดยวัดค่าการ
กระจุกตัวของจุดแต่ละกลุ่มจากส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานของแต่ละ
กลุ่มข้อมูลดังภาพที่ 2
2) วิธีการจ�าแนกแบบก�ากับดูแล (supervised classification)
เป็นวิธีที่แตกต่างจากวิธีแรกโดยต้องมีตัวอย่างลักษณะของข้อมูล
ประกอบการพิจารณาเพื่อใช้สอนอัลกอริทึมให้เรียนรู้เพื่อตรวจสอบ
ค่าที่มีความใกล้เคียงกับข้อมูลตัวอย่างและแบ่งประเภทของข้อมูล
ในการท�างานต้องลงเก็บข้อมูลตัวอย่างและน�าไปฝึกสอนเพื่อให้
อัลกอริทึมจดจ�าลักษณะค่าสถิติพื้นฐานจากค่าการสะท้อนแสง
ก่อนน�าไปประมวลผลเพื่อจ�าแนกจุดภาพจากข้อมูลภาพถ่ายจาก
ดาวเทียม ดังนั้น ในการจ�าแนกจะแบ่งออกเป็นสองกระบวนการ
หลัก (สรรค์ใจ กลิ่นดาว, 2550) ได้แก่ กระบวนการก่อนการจ�าแนก
และการเลือกใช้วิธีการจ�าแนก
ภาพที่ 1 (ซ้าย) ข้อมูลค่าการสะท้อนของจุดภาพเมื่อน�ามาสร้างเป็น
แผนภาพการกระจาย (scatter plot) จะเห็นได้ว่าข้อมูลมีลักษณะ
แบ่งออกเป็นกลุ่ม (ขวา) เมื่อใช้วิธีการ K-means clustering จัดกลุ่ม
โดยดูจากค่าการสะท้อนเฉลี่ยและระยะห่างระหว่างจุดกับค่าเฉลี่ยกลุ่ม
(กฤชญาณ อินทรัตน์, 2564)
24 ปีที่ 77 ฉบับที่ 2 เมษายน - มิถุนายน 2567 วิศวกรรมสาร
