Page 17 - วิศวกรรมสาร ปีที่ 77 ฉบับที่ 2 เมษายน - มิถุนายน 2567
P. 17
การควบคุมคุณภาพขั้นตอนการเชื่อมและช่างเชื่อม
ท่าเชื่อมในการเชื่อมรอยต่อ T, K และ Y ต�าแหน่ง ก�าหนดค่าการทดสอบร่วมกันนี้ มีขึ้นเพื่อจ�าลองปัญหาการเข้าถึงที่
ท่าเชื่อมการทดสอบ 6GR จะให้รับรองครอบคลุม เกี่ยวข้องกับการเชื่อมรอยต่อ T, K และ Y ในโครงสร้างประเภท
การเชื่อมท่อและโลหะแผ่นทั้งหมดทุกท่าเชื่อม ท่อโดยการเพิ่มวงแหวนจากขอบไม่เกิน 1/2 นิ้ว บางกระบวนการ
ตัวแปรส�าคัญอีกตัวหนึ่ง ก�าหนดช่วงการรับรอง อาจจ�าเป็นต้องมีการทดสอบเพื่อรับรอง หากมีการเปลี่ยนแปลง
ที่ได้รับจากการทดสอบช่างเชื่อม เฉพาะที่เสร็จสมบูรณ์ ประเภทของอิเล็กโทรดที่ระบุ อิเล็กโทรด SMAW ประเภทต่าง ๆ
คือความหนาของโลหะแผ่นหรือท่อ ช่วงความหนาที่ จัดกลุ่มตามระดับทักษะที่จ�าเป็นส�าหรับการใช้งาน
ผ่านการรับรองส�าหรับโลหะแผ่นและท่อต่าง ๆ ตาม โดยปกติกลุ่มตัวเลขที่สูงกว่าจะรับรองกลุ่มที่มีตัวเลขต�่ากว่า
AWS D1.1 โลหะแผ่นขนาด 3/8 นิ้ว จะมีช่วงการ ดังนั้นการทดสอบคุณสมบัติที่ด�าเนินการด้วยอิเล็กโทรด E7018
รับรองที่มีความหนาสูงสุด 3/4 นิ้ว เรียกว่ารับรอง ซึ่งอยู่ในกลุ่ม F4 จะช่วยให้ช่างเชื่อมมีคุณสมบัติครอบคลุมส�าหรับ
แบบจ�ากัดความหนา นอกจากนี้ การรับรองที่เชื่อม ประเภทอิเล็กโทรด SMAW เหล็กกล้าคาร์บอนทั้งหมดที่ระบุไว้
บนโลหะแผ่นหนา 1นิ้ว ในโลหะแผ่นจะมีช่วงความ เทคนิคการเชื่อมเฉพาะที่ใช้ ถือเป็นตัวแปรส�าคัญ ส�าหรับการ
หนาที่รับรอง ที่มีความหนา 1/8 นิ้วขึ้นไป เรียกว่า ทดสอบเพื่อรับรองคุณสมบัติช่างเชื่อม การเปลี่ยนแปลงในราย
การรับรองแบบไม่จ�ากัดความหนา ละเอียด เช่น ทิศทางของการเชื่อมส�าหรับต�าแหน่งท่าตั้ง (เช่น ขึ้น
ตัวแปรที่ส�าคัญอีกประการหนึ่งคือการใช้รอยต่อร่วม หรือลง) จะต้องมีการทดสอบช่างเชื่อมใหม่ แม้จะเป็นการเชื่อมท่า
จะใช้โลหะแผ่น และท่อในการทดสอบ แง่มุมที่ส�าคัญ ตั้งเหมือนกันแต่ต่างกันที่เชื่อมขึ้นกับเชื่อมลงเท่านั้นก็ต้องท�าการ
ของการทดสอบโดยใช้รอยต่อร่วม คือการมีหรือไม่มี ทดสอบช่างเชื่อมใหม่ เพราะการที่ผ่านการรับรองท่าใดท่าหนึ่งไม่
แผ่นรองหลังแนวเชื่อม ใน D1.1 มีการอ้างอิงเฉพาะ สามารถรับรองอีกท่าหนึ่งได้ ตัวแปรส�าคัญที่เกี่ยวข้องกับเทคนิค
เกี่ยวกับทิศทางการรีดของโลหะแผ่นที่ใช้ส�าหรับ รวมถึงการเปลี่ยนแปลงกระบวนการ ต�าแหน่งท่าเชื่อม ประเภท
แผ่นรองหลัง ความเหนียวของโลหะจะแตกต่างกัน โลหะงาน ความหนาของโลหะงาน และเส้นผ่านศูนย์กลางท่อ เมื่อ
ไปตามทิศการรีดของโลหะ หากท�าการทดสอบการ เลือกชิ้นงานทดสอบ ต�าแหน่งและเทคนิคที่เหมาะสม พื่อให้มั่นใจ
ดัดโค้งกับชิ้นงานทดสอบ ซึ่งทิศทางการรีดของโลหะ ว่าครอบคลุมเพียงพอแล้ว ให้ท�าการเชื่อมทดสอบตามขั้นตอนที่
แผ่นอยู่ในทิศทางตามขวาง โลหะงานอาจเสียหาย เกี่ยวข้อง
จึงเป็นเรื่องส�าคัญที่ต้องแน่ใจว่าโลหะแผ่นจัดวาง เพื่อตรวจสอบการปฏิบัติตามขั้นตอนและสังเกตความสามารถ
อย่างเหมาะสมก่อนการทดสอบ ของช่างเชื่อม การเอาใจใส่เทคนิคและความสามารถของช่างเชื่อม
AWS ได้แนะน�าการก�าหนดค่าโลหะแผ่นทดสอบ อย่างระมัดระวังอาจเผยให้เห็นนิสัยที่อาจก่อให้เกิดแนวเชื่อมที่ไม่
เสริม ส�าหรับการทดสอบการเชื่อมในต�าแหน่ง น่าพอใจ จากนั้นชิ้นงานทดสอบที่เสร็จแล้ว จะถูกท�าเครื่องหมาย
ท่าขนานนอน (Horizontal position) ใช้มุมรวม เพื่อระบุตามชื่อช่างเชื่อม ต�าแหน่งทดสอบ ด้านบนของชิ้นงาน
ในการบาก 45° องศาเดียวกันกับต�าแหน่งท่าราบ ทดสอบ กรณีท่อในต�าแหน่ง 5G 6G หรือ 6GR ข้อก�าหนดอธิบาย
(Flat position) แต่จะเอียงเฉพาะแผ่นงานด้านบน ว่าจ�าเป็นต้องมีการตรวจสอบแบบไม่ท�าลายหรือไม่ รวมทั้งประเภท
เท่านั้น การทดสอบเพื่อรับรองช่างเชื่อม การเชื่อม และจ�านวนชิ้นทดสอบที่ต้องการบางข้อก�าหนดอนุญาตให้ใช้การ
รอบรอยต่อชนโดยใช้และไม่ใช้แผ่นรองหลัง ส�าหรับ ตรวจสอบแบบไม่ท�าลายเท่านั้น เช่น ภาพถ่ายรังสีแทนการทดสอบ
การทดสอบโลหะแผ่นแนวเชื่อมฟิลเลท AWS ก�าหนด แบบท�าลาย ระบุประเภทและจ�านวนของชิ้นงานทดสอบที่จ�าเป็น
วิธีการทดสอบส�าหรับการทดสอบ Fillet Weld Break ส�าหรับการทดสอบเพื่อรับรองช่างเชื่อม ตาม AWS D1.1
และ Macroetch test และการทดสอบ Fillet Weld จะสังเกตว่าการทดสอบการดัดโค้งเพียงสองชิ้น เป็นสิ่งจ�าเป็น
Root Bend test ส�าหรับการทดสอบเพื่อรับรองช่างเชื่อมส�าหรับงานโลหะแผ่น Face
การก�าหนดค่ารอยต่อทดสอบขั้นสุดท้ายที่ใช้ใน และ Root bends จะใช้ส�าหรับโลหะแผ่นที่บางกว่า ในขณะที่ความ
AWS D1.1 เรียกว่าการทดสอบ 6GR หรือรอยต่อ หนาเกิน 3/8 นิ้ว ต้องใช้ Side bends โดยทั่วไปแล้ว ตัวอย่างการ
ทดสอบส�าหรับการเชื่อมรอยต่อ T, K และ Y บนท่อ ทดสอบช่างเชื่อมเกือบทั้งหมด จะถูกจัดประเภทเป็นการทดสอบ
หรือท่อสี่เหลี่ยม ชื่อย่อ T, K และ Y เป็นเพียง ความสมบูรณ์ รวมถึงการทดสอบการดัดโค้ง การทดสอบ Nick-break
การอ้างอิงถึงรูปร่างโดยประมาณของรอยต่อ การ tests และการทดสอบ Fillet break tests การก�าหนดค่าและ
วิศวกรรมสาร ปีที่ 77 ฉบับที่ 2 เมษายน - มิถุนายน 2567 17
